Aşure Günü

Alevi-Bektaşi inancında Aşure Günü, 12 günlük Muharrem Matemi’nin ardından gelen, hem hüznün hem de umudun bir arada yaşandığı çok özel bir “lokma” günüdür.

Ramazan Bayramı gibi neşeli bir bayram değil, bir şükür ve paylaşım günüdür. İşte Alevilikte Aşure’nin temel anlamları:

1. Şükür ve Hayata Tutunuş

Aşure, Kerbela Katliamı’ndan ağır hasta olduğu için sağ kurtulan, Hz. Hüseyin’in oğlu İmam Zeynel Abidin’in kurtuluşu şerefine pişirilir.

• Eğer o da şehit edilseydi, Hz. Muhammed’in soyu (Ehlibeyt) yeryüzünden silinecekti.
• Bu yüzden Aşure; soyun devam etmesine, hakikatin ölmemesine ve yaşamın yeniden yeşermesine duyulan bir şükürdür.

2. “Kerbela Matemi”nin Mührü

12 gün boyunca tutulan yasın (su içmeme, et yememe, eğlence yapmama gibi kısıtlamaların) bittiğini simgeler. Ancak bu bitiş, Kerbela acısını unutmak değil, o acıdan ders çıkararak hayata devam etmektir.

3. Çeşitlilik İçinde Birlik (Kırklar Sofrası)

Aşure kazanına konulan 12 (bazen daha fazla) farklı malzeme, toplumsal bir mesaj taşır:

• Farklılıklar Zenginliktir: Fasulye, nohut, buğday, incir, fındık… Her biri kendi tadını, rengini ve sertliğini korur.
• Bir Arada Yaşama: Tıpkı bu malzemeler gibi, insanlar da inançlarını ve kimliklerini kaybetmeden bir arada, barış içinde “aynı kazanda” kaynayabilirler. Ortaya çıkan o eşsiz tat, birliğin (tevhidin) lezzetidir.

4. Paylaşım ve Eşitlik

Alevi geleneğinde Aşure asla evde tek başına yenmek için yapılmaz.

• Büyük kazanlarda, komşuların ve canların katkılarıyla (hak lokması) pişirilir.
• Cemevlerinde toplanılır, gülbenkler (dualar) okunur ve dil, din, ırk ayrımı gözetmeksizin herkese dağıtılır. Bu, “rızalık” şehri kurmanın küçük bir provasıdır.

2026 Aşure Günü Takvimi

Muharrem orucunun bitimini takiben: 28 Haziran 2026, Pazar günü Alevi toplumunda Aşure lokmaları paylaşılacaktır.

Önemli Bir Ayrıntı: Alevi inancında Aşure’nin içine asla et konulmaz. Çünkü Muharrem dönemi boyunca “kan akıtmamak” esastır; bitkisel ürünlerin harmanlanmasıyla bu bereket sofrası kurulur.